Hemani «Jojoba» tabiiy kosmetik moyi (Jojoba Oil) tarkibida aminokislotalar, yogʻ kislotalari, kollagen, antioksidantlar, E vitamini (juda koʻp miqdorda) va boshqa guruh vitaminlari mavjud.
Jojoba moyini moy deb atash unchalik toʻgʻri boʻlmasligi mumkin, chunki aslida u suyuq mumdir, ammo shunga qaramay hamma uni aynan «jojoba moyi» deb ataydi va biz ham bundan chetga chiqmaymiz.
Jojoba moyi chindan ham noyob va tabiiy mahsulot boʻlib, u yer sharimizning issiq va qurgʻoqchil hududlarida (Meksika shimoli, Arizona, Kaliforniya va boshqalar) oʻsadigan doimiy yashil buta (Simmondsie chinensis) mevalaridan olinadi. Bu buta beradigan jojoba yongʻoqchalari qoʻlda teriladi va tarkibida taxminan 50% mum boʻladi, u keyinchalik sovuq presslash usulida olinadi.
Tayyor jojoba moyi tilla-sariq rangda boʻladi, xona haroratida quyuq va suyuq konsistensiyaga ega (odatda 0 daraja va undan past haroratda qotadi) va deyarli hidsizdir.
Xususiyatlariga koʻra jojoba moyi yuz terisini parvarish qilish vositalarini ishlab chiqarishda keng qoʻllaniladigan spermatset kabi komponentga juda oʻxshaydi. Shuningdek, uning tarkibiga aminokislotalar va oqsil kiradi, bu oqsil xususiyatlari bilan terimizning tarangligi va elastikligini saqlash uchun zarur boʻlgan kollagen oqsilini eslatadi. Jojoba moyining yuz uchun qoʻllanilishi shunchalik mashhur ekanligi koʻp jihatdan shu bilan izohlanadi; uning foydali xususiyatlari va ishlatish usullari haqida quyida soʻz boradi.
Jojoba moyida E vitamini ancha yuqori foizda mavjud boʻlib, u teri hujayralarining yangilanish jarayonini ragʻbatlantiradi va shu orqali uning yoshligini uzaytiradi. Shuningdek, u teri hujayralariga chuqur singish xususiyatiga ega boʻlib, teri yuzasida oʻziga xos parda hosil qiladi, bu parda namlikni ushlab turishga yordam beradi va terining qurishi hamda poʻst tashlashining oldini oladi.
Ajoyib oziqlantiruvchi, namlantiruvchi va yoshartiruvchi xususiyatlaridan tashqari, jojoba moyi yaxshi yalligʻlanishga qarshi taʼsirga ega va uni teridagi husnbuzarlar, dermatit, psoriaz va boshqa teri kasalliklarida muvaffaqiyatli qoʻllash mumkin.
Qoʻllanilishi:
– Jojoba moyi har qanday turdagi teri holatini yaxshilash uchun qoʻllanilishi mumkin, ammo uni quruq va poʻst tashlaydigan terida, shuningdek soʻlib borayotgan, tarangligini yoʻqotgan, boʻshashgan, aniq qarish belgilari (ajinlar va h.k.) boʻlgan terida ishlatish ayniqsa samaralidir.
– Jojoba moyi terini ajoyib tarzda oziqlantiradi, yumshatadi va uzoq vaqt namlaydi, poʻst tashlashni bartaraf etadi, teri qoplamining tarangligi va elastikligini oshiradi, yuzdagi mayda ajinlarni tekislaydi;
– Doimiy taʼsirlanish va qizarishga moyil boʻlgan sezgir terini parvarish qilishda ham jojoba moyini yuz uchun qoʻllash bundan kam samarali emas (tinchlantiruvchi taʼsirga ega);
– Yuqorida yozilganidek, jojoba moyini husnbuzar va ugri toshgan muammoli terida qoʻllash yaxshi (yangi husnbuzarlar paydo boʻlishining oldini oladi va mavjudlaridan xalos boʻlishga yordam beradi), shuningdek terining boshqa yalligʻlanishlari va kasalliklarida ham (ekzema, neyrodermit, dermatit, psoriaz).
– Jojoba moyi koʻz atrofidagi terini parvarish qilishda ham beqiyos vositadir (koʻz burchaklaridagi yuza «gʻoz panjalari»ni, koʻz ostidagi mayda ajinlarni tekislashga yordam beradi, qovoq terisini yaxshi namlaydi va oziqlantiradi);
– Yuqorida sanab oʻtilganlarning barchasidan tashqari, jojoba moyini qoʻllash yuz rangini yaxshilashga, terini tekislashga yordam beradi va quyosh nurlari taʼsirida teri tomonidan D vitaminining yaxshiroq oʻzlashtirilishiga koʻmaklashadi;
– Shuningdek, jojoba moyi yuzdagi tuklarni olib tashlagandan keyin (qirish, yulish) ishlatilishi mumkin, bu terining ehtimoliy taʼsirlanishini bartaraf etishga yordam beradi. Va, albatta, uni haddan tashqari qurigan, shamolda yorilgan va darz ketgan lablarni moylash uchun qoʻllash mumkin.
Jojoba moyi ancha quyuq konsistensiyaga ega boʻlgani sababli, uni yuz uchun toza, suyultirilmagan holda faqat terining kichik qismlariga surtish tavsiya etiladi. Masalan, agar yuz terisining baʼzi joylarida poʻst tashlash boʻlsa, ularni kuniga bir necha marta jojoba moyi bilan moylash kerak.
Xuddi shu narsa husnbuzar va boshqa teri kasalliklari boʻlgan muammoli teriga ham tegishli, yaʼni toza moy bilan faqat zararlangan teri qismlarini moylash tavsiya etiladi.
Koʻz atrofidagi terini parvarish qilishda suyultirilmagan jojoba moyini koʻz burchaklaridagi mavjud ajinlarga surtib, ehtiyotkorlik bilan teriga singdirish mumkin. Ammo toza moyni koʻz ostiga ishlatish baribir maqsadga muvofiq emas, chunki u juda ogʻirlik qilishi mumkin. Shuning uchun bu holda uni yengilroq tabiiy moy (namatak moyi, danak moylari va h.k.) bilan 1:2 nisbatda suyultirgan maʼqul.
Quruq va soʻlib borayotgan terida krem oʻrniga ishlatib, butun yuzni moy bilan moylash uchun ham uni konsistensiyasi yengilroq moylar bilan 1:2 yoki hatto 1:3 nisbatda suyultirish maqsadga muvofiq.
Bunday yengil moylar sifatida uzum, shaftoli va oʻrik danagi moyi, bodom moyi, namatak moyi va baʼzi boshqa moylar yaxshi mos keladi.
Shuningdek, toza jojoba moyini butun yuz sohasiga qoʻllash mumkin, lekin faqat niqob sifatida (moyni yuzga surting va 15-20 daqiqadan soʻng yuvib tashlang). Yana ham yaxshisi, uni (1 choy qoshiqdan koʻp boʻlmagan miqdorda) barcha teri turlari uchun uy sharoitida tayyorlanadigan har qanday niqoblar tarkibiga qoʻshish.
