Инсулин — организмда қон таркибидаги глюкозани бошқаришда асосий роль ўйнайдиган гормон. У ошқозон ости безидаги β-ҳужайралар томонидан ишлаб чиқарилади.
🩸 Инсулин қандай ишлайди?
Овқатлангандан кейин углеводлар парчаланиб, глюкоза қонга ўтади. Қонда глюкоза кўпайганда ошқозон ости бези инсулин чиқаради.
Инсулин:
➡️ глюкозанинг мушак ва ёғ ҳужайраларига киришига ёрдам беради
➡️ жигарда глюкозанинг захираланишини қўллаб-қувватлайди
➡️ натижада қондаги глюкоза миқдори пасаяди.
⚠️ Инсулин резистентлиги нима?
Баъзи ҳолатларда ҳужайралар инсулин сигналларига яхши жавоб бермай қўяди. Бу инсулин резистентлиги дейилади. Организм қондаги глюкозани назорат қилиш учун кўпроқ инсулин ишлаб чиқариши мумкин.
🥗 Қондаги глюкозани меъёрда ушлашга нима ёрдам беради?
🥦 Кўпроқ толали маҳсулотлар — сабзавот, дуккаклилар, бутун донли маҳсулотлар.
🥚 Оқсилни етарли истеъмол қилиш — тухум, балиқ, гўшт, дуккаклилар.
🍰 Қўшилган шакар ва ширинликларни чеклаш.
🚶 Жисмоний фаоллик — айниқса овқатдан кейинги енгил юриш фойдали бўлиши мумкин.
⚖️ Агар ортиқча вазн бўлса, вазнни меъёрлаштириш инсулин сезгирлигини яхшилаши мумкин.
😴 Етарли уйқу ва стрессни бошқариш ҳам муҳим.
💧 Етарли миқдорда сув ичиш.
Муҳим: инсулинни “пасайтириш”нинг ўзи мақсад эмас. Асосий мақсад — қондаги глюкозани соғлом диапазонда ушлаш ва инсулинга сезгирликни яхшилаш.
